Zaha Hadic pochodzi z Iraku, jednak już w młodości zamieszkała w Londynie. Urodziła się w Bagdadzie w 1950 roku. Podobno już od dziecka wiedziała, że zostanie architektem. Po ukończeniu American University of Beirut w Libanie w dziedzinie matematyki, pojechała do Londynu aby tam kontynuować naukę na studiach architektonicznych na Architektural Association. Dyplom obroniła w 1977 roku. W latach 1977-86 była wykładowcą tej uczelni.
Po studiach rozpoczęła pracę w Office for Metropolian Architekture (OMA), gdzie współpracowała z Remem Koolhasem i Elią Zenghelisem. Wkrótce założyła własne biuro projektowe (czynne do dziś). Od 1986 wykładała również gościnnie na uniwersytetach Columbia i Harvard w Stanach Zjednoczonych, a także prowadziła zajęcia tzw. Master Classes w szkołach na całym świecie. W 1994 roku objęła katedrę Kenzo Tange`a w Dyplomowej Szkole Projektowania na Uniwersytecie Harwardzkim. Stała się przedstawicielką dekonstruktywizmu, ruchu który zakładał dekompozycję a następnie budowanie od nowa tak, aby stworzyć nową jakość, nie starając się jednocześnie znaleźć wspólnego klucza dla całej grupy dzieł. Uczestniczyła w wielu konkursach na całym świecie i zdobyła wiele nagród. W 1982 w Londynie została nagrodzona Złotym Medalem za projektowanie w dziedzinie architektury. W 1994 zwróciła na siebie uwagę w konkursie na Operę w Kardiff i choć przegrała przetarg na jego realizację, to zdobyła sympatię i uznanie w branży oraz zapoczątkowała falę swoich sukcesów.
Oto zestawienie niektórych wygranych konkursów:
-1983 The Peak Club, Hongkong
-1986 Konkurs urbanistyczny, Hamburg
-1986 Kurfursterndamm 70, Berlin
-1989 Centrum Sztuki i Mediów, Dusseldorf
-1992 Konkurs urbanistyczny, Madryt
-1992 Konkurs urbanistyczny, Kolonia
-1993 Sala koncertowa, Kopenhaga
-1994 Dom Opery, Kardiff
-1996 Konkurs na most mieszkaniowy, Londyn
-1996 Budynki muzealne: Boilerhause Gallery w Wiktorii i Albert Museum
-1996 Londyn
-1997 Rozbudowa Muzeum Prado, Madryt
-1997 Sala koncertowa, Luksemburg
-1997 Teatr Hackney Empire, Londyn
-1998 Museum of Islamic Arts, Katara
-1999 Campus Illinois Institut of Technology, Chicago
-1999 Budynki wielofunkcyjne przy ulicy 42, Nowy Jork
Niektóre jej prace stanowią stałą cześć kolekcji różnych instytucji, jak np. Muzeum Sztuki Nowoczesnej w Nowym Jorku, czy Niemieckie Muzeum Architektury we Frankfurcie. Zaha Hadid od około 20 lat należy do najbardziej znanych architektów na świecie.
Przykłady jej zrealizowanych projektów:
Budynek IBA – Block, Berlin, Niemcy (1983)
Remiza Strażacka w Fabryce Vitra (1989)
Pawilon dla ekspozycji ogrodniczych w Weil nad Renem (1990)
Skocznia narciarska w Innsbrucku (1990)
Moonsoon – budynek ognie i lodu, Sapporo, Japonia (1993)
Centrum Sztuki Współczesnej w Cincinnati (1994)
Muzeum dla kolekcji królewskiej w Madrycie (1996)
Centrum Nauki w Wolfsburgu (1998)
Centrum Sztuki Współczesnej w Rzymie (1998)
Traditional Environmental Centre (1999)
Muzeum Sztuki Nowoczesnej Reima Sofia w Madrycie (1999)
Biblioteka Narodowa z Centrum Konferencyjnym, Quebec (1999)
Centrum Sztuki Współczesnej W Grazu (1999)
Pawilon Mind Zone w Millenium Dome w Rzymie (2002)
Przystań promowa w Salerno (2002)
Remiza strażacka w fabryce Vitra
Przykładowe dzieła
1. REMIZA STAŻACKA W FABRYCE VITRA, WEIL NAD RENEM 1990 – 1994
Ukośne płyty z surowego betonu przecinają się; ogromnych rozmiarów tafla szklana czyni z garażu dla wozów strażackich witrynę wystawową. Dramatycznie zaostrzona płyta betonowa nad wejściem zdaje się unosić w przestrzeni. Podtrzymujące ją krzywe stalowe podpory przeczą konstrukcyjnemu rozsądkowi. Ekscentryczność budowy - rzeźby wynika między innymi z monumentalności, wartość funkcjonalna wydaje się tu drugoplanowa. I rzeczywiście: budynek remizy stracił obecnie swoje pierwotne przeznaczenie i jest obiektem muzealnym w dostojnym parku architektury w Weil nad Renem.
2. CENTRUM SZTUKI WSPÓŁCZESNEJ W CINCINNATI, PROJEKT: 1998 – 2000 REALIZACJA: 2000- 2002
(I Nagroda Konkursu Międzynarodowego w 1999 r.)
Centrum Sztuki Współczesnej w Cincinnati zostało założone w 1939 r., jako jedne z pierwszych w USA instytucji zajmujących się promocją sztuk wizualnych. Jest pierwszą pracą Zahy Hadid na terenie Stanów Zjednoczonych. "Ona rozumie współczesną sztukę. Tworzy przestrzenie, które są tak przesycone sztuką, że pozwalają energii przepływać między miastem a muzeum" - powiedział Charles Desmarais, Dyrektor Centrum Sztuki Współczesnej w Cincinnati.
Nowy budynek zapewnia rozwiązania przestrzenne odpowiednie dla ekspozycji zmiennych, różnego rodzaju instalacji i kompozycji wielkoprzestrzennych, widowisk parateatralnych oraz spektakli światła i dźwięku. Obiekt dostosowany jest też do prowadzenia działalności edukacyjnej. Oprócz powierzchni biurowych znalazło się tu także zaplecze techniczne, obsługujące interaktywne ekspozycje multimedialne, a w przestrzeni publicznej znajdują się sklep z książkami i kafeteria. Przestrzenie te organizują dynamiczne układy ruchomych schodów i chodników, które wiodą od wejścia przez foyer ku ekspozycjom galerii, tworząc swoistą sieć, nazwaną przez Hadid "dywanem miejskim". Rozpoczyna się on w narożniku Szóstej Ulicy i ulicy Walnut, w miejscu gdzie teren lekko się zakrzywia i wznosi.. Tam rampa zaczyna się fałdować, wchodzi w budynek, rozgałęzia się i przebiega po jego tylnej ścianie. Ten "dywan" wiedzie wizytującego przez wiszący na długości foyer mezanin, który jest otwarty i spełnia rolę widokowej promenady wewnątrz obiektu. Rampa mezaninu ma swoją kontynuację w przestrzeniach ekspozycyjnych. W przeciwieństwie do pofałdowanych i lśniących płaszczyzn "dywanu", galerie są jakby wycięte z kamiennych bloków i pływają w przestrzeni foyer. Takie zastosowanie różnorakich materiałów, mieszanina form o różnorodnych rozmiarach i kształtach cechują współczesną sztukę i miejsce jej ekspozycji. Intrygujące pęknięcia i szczeliny w masywnych blokach galerii mają zaskakiwać zwiedzających wglądami w poszczególne ekspozycje i zachęcać do ich poznawania.
Obiekt ma dwie różne, lecz komplementarne fasady. Południowa elewacja, wzdłuż Szóstej Ulicy, jest pofałdowana, przezroczystą skórą, przez którą przechodnie mogą zajrzeć do wnętrza. Natomiast elewacja wschodnia, przy ulicy Walnet, jest jak rzeźbiarski relief, odcisk wewnętrznych kształtów galerii.
Prof. dr inż. Wacław Zalewski Prof. dr inż. Wacław Zalewski jest jednym z najwybitniejszych, obecnie żyjących i prowadzących aktywną działalność zawodową konstruktorów na świecie.
Prezentacje Twórców - Gustaw Eiffel Pierwsza połowa XIX wieku była naznaczona Rewolucją Przemysłową w Europie, kiedy to rozszerzające swe horyzonty hutnictwo odgrywało pierwszorzędną rolę.
Prezentacje Twórców - Mosty Roberta Maillarta Tak jak rozwój stalowych mostów kolejowych stał się znamienny dla czasów rewolucji przemysłowej XIX wieku tak samo rozwój konstrukcji żelbetowych, w tym mostów jest znamienny dla rozwoju myśli inżynierskiej XX wieku.
wersja do wydruku
przedyskutuj na forum